Tahnik

YENİ DOĞAN ÇOCUĞUN DAMAĞINA TATLI BİR ŞEY SÜRMEK: TAHNİK

Ebu Musa (r.a) anlatıyor: ‘Bir oğlan çocuğum dünyaya geldi. Onu alıp Peygamber’e (s.a.v) götürdüm. Çocuğun adını İbrahim koydu ve hurma ile tahnik yaptı. Bereket dileğinde bulunduktan sonra da çocuğu bana verdi.’ (1)

Hişam b. Urve rivayet ediyor : Mekke’ de iken Esma , Abdullah b Zübeyr’e gebe kalmıştı. Esma der ki: Doğum müddetini tamamlamış olarak çıktım ve Medine’ye geldim. Küba’da misafir oldum ve çocuğu burda doğurdum. Sonra Rasulullah ‘a (s.a.v) giderek çocuğu onun kucağına verdim. Rasulullah hemen bir hurma istedi. Hurmayı ağzında çiğnedikten sonra çocuğun ağzına püskürttü. Böylece çocuğun midesine iden ilk şey Rasulullah ‘ın (s.a.v) tükrüğü oldu. Rasulullah (s.a.v) hurma ile tahnik yaptıktan sonra çocuğa dua etti ve bereket diledi. (2)

Hz. Aişe’den gelen rivayete göre Rasulullah ‘a (s.a.v) çocuklar getirilir, o da bereket duasında bulunur ve onların damaklarına çiğnediği hurmayı sürerdi. (3)

Enes (r.a) anlatıyor: Ümmü Süleym bir oğlan çocuğu dünyaya getirince, çocuğu benimle Rasulullah ‘ (s.a.v) göndermek istedi. Ben de hurma ile birlikte çocuğu Rasulullah ‘ a (s.a.v) götürdüm. Rasulullah’ın (s.a.v) üzerinde bir aba vardı ve devesini katranlıyordu. Rasulullah (s.a.v) çocuğu görünce ‘Yanında hurma var mı?’ diye sordu. Bende ‘Evet, var’ dedim. Bunun üzerine Rasulullah (s.a.v) hurmaları aldı. Onları ağzında çiğnedikten sonra çocuğun ağzını açtı ve hurmayı içine koydu. Çocuk da onu emmeye başladı. Bunu gören Rasulullah (s.a.v) ‘Ensar’ın sevdiği şey hurmadır’ buyurdu.
Rasulullah (s.a.v) yaptığı tahnikten sonra çocuğa Abdullah adını verdi. Ensar içinde ondan daha faziletli bir genç olmadı. (4)

İmam Nevevi, hadislerle ilgili şu açıklamayı yapar: Rasulullah ‘ın (s.a.v) çocuklara bereket niyazında bulunması, çocuklar için dua etmesi ; Allah’ tan hayırlı ve uzun ömür istemesi ve onları eliyle sıvazlaması demektir. Tahnik ise, hurma veya hurma gibi tatlı bir maddeyi ağzıyla çiğnemesi ve onu bebeğin damağına sürmesi demektir.
Bu hadislerden şu hükümler çıkmaktadır:
1- Doğan çocuğun damağına tatlı bir madde sürmek müstehaptır.
2-Salah ve fazilet sahibi zevatla teberrük, yani ; onlar vasıtasıyla Allah Teala’dan hayırlı ve bereketli bir ömür niyazına bulunmak güzel görülmüştür. Buna bağlı olarak, doğumun ilk günlerinde veya daha sonra çocukları fazilet ehli insanlara teberrük için götürmek ve onların hayır dualarını almak müstehaptır.
3- Hem küçüklere hem de büyüklere karşı yumuşak ve alçakgönüllü olmak ve onlara iyi davranmak menduptur, güzel görülmüştür ve sevaptır. (5)

1- Buhari, Akika, 1 ; Müslim, Adap, 24.
2- Buhari, Akika, 1 ; Müslim, Adap, 26 ; Tirmizi, Menakıb, 44.
3- Müslim, Taharet, 101 ; Ebu Davud, Edep, 107 ; Ahmet bin Hanbel, VI/212
4- Ahmet b. Hanbel, III/88, 188.
5- Nevevi, Şerhu Sahih-i Müslim, III/250